Basiskennis dossier glasbewassing

Samengesteld door: Kim Wolters, Henny Brullemans


Definitie

Glasbewassing is reinigen van ramen aan de binnen- en buitenzijde van het pand. De materialen die nodig zijn voor glasbewassing zijn afhankelijk van het pand waarin de ramen zich bevinden.  Voorbeelden: Wisser, zeem, spons, vaatdoek, theedoek, emmer, schoonmaakmiddel voor de ramen, ladder, hoogwerker, telescooparm. Glasbewassing is meer dan alleen het wassen van het glas. Niet alleen het glas wordt gereinigd, maar ook het omringend lijstwerk, randen en richels.

Facilitair

Vuile ramen doen het imago van een bedrijf geen goed. Het is van belang dat de ramen periodiek gereinigd worden. Het inkopen van deze dienst is een aangelegenheid voor het facilitair management. De ramen worden bij de meeste organisaties gewassen door een extern bedrijf. Het facilitair management doet de aanbesteding, inkoop en controle. Architectuur en glasbewassing gaan niet altijd goed samen. Een glasbewassingsinstallatie aan de gevel van een groots gebouw, is de architect een doorn in het oog. Glazenwassers zijn van mening dat de ontwerpers van de gebouwen meer aandacht moeten besteden aan de praktische kanten. Bij moderne gebouwen wordt hiermee in toenemende mate rekening gehouden. Glazenwassers werken niet zelden op grote hoogte. Het werken op hoogte wordt in het Arbeidsomstandighedenbesluit als ernstig risico aangeduid, daarom zijn er voor de glas- en gevelreiniging bijzondere veiligheidsafspraken gemaakt.

Methodes

Ladder

Al van oudsher gaat de glazenwasser met zijn ladder op pad. Tegenwoordig is het per wet verboden om boven een hoogte van 10 meter op een ladder werkzaamheden te verrichten. Waar vroeger vaak houten ladders gebruikt werden, wordt tegenwoordig gekozen voor aluminium ladders omdat deze licht en telescopisch zijn.

Telescooparm

Met behulp van een uitschuifbare buis kunnen ramen tot op 13,5 meter hoogte gewassen worden. Het wordt ook het osmose systeem genoemd, omdat het werkt op gedemineraliseerd water waardoor er minder kans op strepen ontstaat. Heeft een pand meer dan 200m2 mag dit systeem niet toegepast worden. Tevens dient er rekening gehouden te worden met de vrije ruimte vanaf het pand. Ook mogen er geen obstakels in de buurt staan die het werk kunnen verhinderen. Dit staat ook in de RI&E werkhoogte vermeld

Hoogwerker

Hierin wordt nog het onderscheid gemaakt tussen een spin en zware hoogwerker. Een spin hoogwerker mag tot 35 meter hoogte en de zware tot 70 meter. Tevens tot 70 meter mag de safesite. Dit systeem heeft een verankering op het dak van het pand zitten waaraan de touwen bevestigd kunnen worden en afgedaald kan worden.

Gondel

Bij een gebouw tot 80 meter mag een semi-automatische gondelinstallatie gebruikt worden. Wanneer deze automatisch is, zit er geen maximale hoogte aan verbonden. Dit telt ook voor: een permanente hangladder, mastinstallatie, glazenwasbalkon en verrijdbare bruggen.

Ontwikkelingen en Trends

Het beroep glazenwasser

Naast het wassen van de ramen is de glazenwasser ook verantwoordelijk voor het reinigen van de kozijnen en de gevelbekleding. Het beroep glazenwasser is door de jaren heen geprofessionaliseerd omdat de wetgeving eisen stelt aan werken op hoogte. Daarom zijn materialen zoals de telescooparm geïntroduceerd zodat de glazenwasser minimale tijd op een ladder hoeft door te brengen.

Beroepsziekten

- Als glazenwasser heb je een verhoogde kans op RSI door het aannemen van een onnatuurlijke houding tijdens het wissen van de ramen;

- Door het contact met water en zeep is er een grotere kans op het ontstaan van handeczeem. Doordat het water en de zeep de huidvetten verwijderen wordt de huid schraal en geïrriteerd. Probeer de natuurlijke vetten aan te vullen wanneer het mogelijk is door bijvoorbeeld de handen met vaseline te behandelen.

Veilig werken op hoogte

Het werken op hoogte wordt in het Arbeidsomstandighedenbesluit als ernstig risico aangeduid, daarom zijn er voor de glas- en gevelreiniging bijzondere veiligheidsafspraken (werkmethodes en eisen per methode) gemaakt in deze Arbocatalogus. Deze afspraken zijn gebaseerd op de arbeid hygiënische strategie en zijn het minimaal vereiste niveau van veiligheid, waarop de Inspectie SZW inspecteert. De veiligheidsafspraken bestaan uit drie onderdelen; het stroomschema, het werkmethode keuzemodel en de module RI&E. Dit onderdeel van de Arbocatalogus geldt voor iedereen die werkt in de glas- en gevelreiniging, werkgevers, werknemers en zelfstandigen. 

Toepassen veiligheidsafspraken

Er dient vanuit de Arbowet als eerste gekeken te worden naar wat de veiligste werkmethode is, de zogeheten bronaanpak. Pas als de meest verantwoorde methode niet mogelijk is, mag uitgeweken worden naar een minder veilige methode. Verder zijn voor alle werkmethodes de veiligheidseisen en de grenzen opgenomen waarbinnen gewerkt mag worden.

OSB keurmerk

Het keurmerk staat voor de betrouwbaarheid en kwaliteit van schoonmaakorganisaties en glasbewassing bedrijven. Wanneer een organisatie het keurmerk toegewezen krijgt, zal deze beschikken over een ruime vakkennis en is de boekhouding van de organisatie op orde, doen ze eerlijk zaken en beschikken over de juiste papieren en verzekeringen. Het keurmerk is één jaar geldig en zal dus ieder jaar opnieuw getoetst worden.

Het OSB-keurmerk bestaat o.a. uit de volgende onderdelen:

- De NEN  4400-1 norm waarmee aangetoond wordt dat alle financiële en persoonlijke administratie op orde is. Zodat er bijvoorbeeld geen illegale werkzaam kunnen zijn;

- De Code Verantwoordelijk Marktgedrag als doel om de marktverhouding te verbeteren. Zo mag er bijvoorbeeld niet alleen naar de prijs gekeken worden maar ook naar de kwaliteit en uitvoering. Zodat de arbeidsomstandigheden van de glazenwassers bewaakt worden.

- De communicatie tussen bedrijf en opdrachtgever, arbeidsomstandigheden, meting kwaliteit van het schoonmaak werk en de CAO wordt bewaakt.

Normen, wet en regelgeving

- Warenwetbesluit machines

- Warenwetbesluit persoonlijke beschermingsmiddelen

- Arbobesluit 3.16 Voorkomen van valgevaar (inclusief Beleidsregel)

- Arbobesluit 7.4a Keuringen (en Beleidsregel 7.4-4)

- Arbobesluit 7.23 Voorschriften betreffende het gebruik van ter beschikking gestelde arbeidsmiddelen voor tijdelijke werkzaamheden op hoogte

 NEN-normen

- NEN 2484 Draagbaar klimmaterieel

- NEN 3569 Veiligheidsbeglazing in gebouwen

- NEN 6702 Belastingen en vervormingen

- NEN-EN 13374 Tijdelijke randbeschermingssystemen. Productspecificatie, beproevingsmethoden

- NEN-EN-ISO 14122-1 t/m 4 Veiligheid van machines

- NEN-EN 1808 Hangsteigers

- NEN-EN 280 Hoogwerkers

- NEN-EN 517 Geprefabriceerde toebehoren voor daken; veiligheidshaken

- NEN-EN 795 Persoonlijke beschermingsmiddelen tegen vallen, verankeringsvoorzieningen, eisen en beproeving

Aanverwante dossiers

Arbo, Gevel, Hygiëne, Onderhoud, Schoonmaak, Schoonmaakartikelen, Veilige werkplek, Veiligheidsartikelen.