Duurzaam aanbesteden wassen neus?

Het RIVM heeft voor de overheid het maatschappelijk verantwoord inkopen in 2015 en 2016 op een rij gezet. Als het gaat om dienstauto’s, groene stroom en zonnepanelen blijken de publieke opdrachtgevers mooie stappen te maken. Bij tachtig procent van de inkoop-opdrachten houden gemeentes, provincies en ministeries rekening met duurzaamheid, concludeert het onderzoeksinstituut.

De inkopende organisaties stellen meestal minimumeisen. Bij 39 procent van de aanbestedingen worden ook strengere eisen of gunningscriteria toegepast. De uitstoot die daarmee is bespaard, komt overeen met de uitstoot van 600.000 huishoudens, jubelt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Het gaat al de goede richting op voor ‘Parijs’, concludeert staatssecretaris Stientje van Veldhoven. Maar klopt dat ook voor de bouw?

Nou nee, dus. Het RIVM blijkt niet eens te hebben gekeken naar de inkoop van ‘werken’. Juist bij de duizend bouwopdrachten die de overheid jaarlijks openbaar aanbesteedt, blijkt de praktijk helemaal niet zo rooskleurig en ligt de lat juist treurig laag. Aanbestedende diensten zijn al tevreden met de toepassing van de CO2-ladder en groene stroom. Groen gebouwde tunnels, wegen of ministeries zijn er nog nauwelijks. En dat terwijl de overheid toch het voortouw zou moeten nemen en zichzelf hoge ambities heeft opgelegd.

Navraag bij het Aanbestedingsinstituut van Bouwend Nederland bevestigt het bange vermoeden. Het instituut houdt alle openbare bouwtenders bij en kijkt sinds 2016 ook naar de ‘groene’ aspecten van het aanbesteden. Duurzaamheid blijkt bij bouwtenders slechts bij tien procent van de geschiktheidseisen een rol te spelen en vijf procent van de selectiecriteria. Deze cijfers zijn van 2016, maar zijn voor 2017 nauwelijks beter, weet tenderexpert Jos van Alphen van het instituut.

In 2016 bracht het instituut de cijfers voor duurzaamheid voor het eerst in kaart en kwam tot de schokkende conclusie dat de praktijk blijft steken in mooie woorden. Bij publieke gebouwen zijn enkele tientallen tenders per jaar, waarbij wordt gelet op de EPC of een BREAAM-certificaat. In de inframarkt zijn de scores op het gebied van duurzaamheid  nog slechter dan in de b&u-sector.

De CO2-ladder wordt nog wel regelmatig toegepast, maar is eigenlijk weinig onderscheidend meer, omdat alle bouwers de hoogste trede hebben behaald. Vooral ProRail en Rijkswaterstaat passen de CO2-ladder consequent toe, maar geven bouwers zelden de kans om duurzaamheid door te vertalen in het bouwproject. De ladder zegt alleen iets over de duurzame insteek van de onderneming en niets over de aanpak en uitvoering van een concreet bouwproject. Dat gebrek aan onderscheid frustreert veel ondernemers.

Zonder de ladder houdt pakweg tien procent van de aanbesteders rekening met duurzaamheid bij de gunning, becijferde het Aanbestedingsinstituut. Als expliciet  gunningscriterium weegt duurzaamheid zelden mee.

actueel
19-03-2018 08:03

Best bekeken

School uit / natuurlijk materiaal

Nieuwsbron: Eindhovensdagblad Gebruikt: N (klik op N om status in J te veranderen, Item verhuist naar archief) Foto: Datum: 2005-09-08 16:37:56 356 School uit/ natuurlijk materiaal De nieuwbouw van het Novalis College isrientati geheel ...

Levering aan Bronovo Ziekenhuis

Capelle a/d IJsselHet Haagse ziekenhuis Bronovo kiest ook voor de komende jaren voor Nederlands grootse onafhankelijke specialist in documentoplossingen en afdrukapparatuur; te weten Veenman. De bestaande overeenkomst wordt uitgebreid met managed printservices en ondersteuning op het gebied van ...